Pimapen pencere tam kapanmıyor, hava alıyor: ne yapmalı?

Kapalı bir PVC pencerede kanat, kenarlarındaki contalar üzerinden kasaya bastırılır. Bu baskıyı kilit pimleri ile kasadaki karşılıklar sağlar; kanadın kasanın içinde doğru yerde durmasını ise menteşe ve makas belirler. Bu parçalardan birinin konumu birkaç milimetre kaydığında pencere ya zor kapanır ya da kapalı görünüp contaya yeterince basmaz.

Bu kaymalar zamanla kendiliğinden olur: kanat her açılışta kendi ağırlığıyla menteşeyi zorlar, sıcakla soğuk arasında profil ve conta biraz çalışır. Yeni takılmış bir pencerede ise sebep montajdan kalan bir ayar eksikliği olabilir.

Pencerenin nasıl davrandığı sebebi büyük ölçüde gösterir:

• Kanadın alt köşesi kasaya sürtüyor, kolu çevirmek için kanadı kaldırmanız gerekiyor: kanat sarkmıştır.
• Kol ancak kanadı bastırınca kilitleniyor: kilit pimleriyle karşılıkların hizası bozulmuştur.
• Kanat kolayca kapanıyor ama rüzgârlı havada ıslık sesi geliyor ya da perde kıpırdıyor: pimler kanadı contaya yeterince bastırmıyordur.
• Kanat ile kasa arasındaki boşluk bir kenarda geniş, öbüründe dar: menteşe ayarı kaymış ya da kasa eğilmiş olabilir.
• Contada sertleşme, kopukluk ya da ezilme görünüyor: sızıntının kaynağı conta olabilir.

Önce kanatla kasa arasına sıkışan bir şey olup olmadığına bakın. Perde ucu, yerinden çıkmış bir conta parçası ya da sineklik çerçevesi pencerenin tam kapanmasını engelleyebilir.

Ardından kâğıt testini yapın. Kanadın kenarına bir kâğıt koyup pencereyi kapatın ve kâğıdı çekin. Kâğıt zorlanmadan kayıyorsa o noktada kanat contaya basmıyordur. Testi dört kenarda birkaç noktada tekrarlayın; sızıntının hangi köşede olduğu ortaya çıkar. Rüzgârlı bir günde elinizi kanat kenarında gezdirerek hava akışını da hissedebilirsiniz.

Kapalı pencerenin kolunu çevirirken nerede zorlandığınıza dikkat edin. Kol dönüşün sonuna doğru belirgin biçimde sertleşiyorsa kilit pimleri karşılıklara sürtünüyor, yani hizaları bozulmuş olabilir.

Kanadı kapatırken kasanın alt profiline de bakın. Hep aynı noktada çizik ya da sürtünme izi varsa kanat sarkmış ve kasaya sürtüyordur.

Birçok çift açılım mekanizmasında kanadın kenarındaki kilit pimleri eksantriktir; döndürüldüklerinde kanadın contaya ne kadar bastırılacağı değişir. Halk arasında buna yaz-kış ayarı denir: sıkı konumda kanat contaya daha çok basar, gevşek konumda kol daha rahat döner.

Pimler alyan anahtarı gibi bir el aletiyle çevrilir; ancak her mekanizmada ayarlanabilir pim bulunmaz. Bazı pimlerin üzerinde konumu gösteren bir işaret vardır. Ayar yapılacaksa kanadın bütün pimleri aynı konuma getirilmelidir; biri sıkı, biri gevşek kalan kanat bir köşeden hava almaya devam eder.

Pimleri fazla sıkmak kolun zor dönmesine, mekanizmanın ve contanın daha çabuk yıpranmasına yol açar. Hangi pimin hangi yöne çevrileceğinden emin değilseniz bu ayarı ustaya bırakın.

Kanat belirgin şekilde sarkmışsa, menteşede boşluk hissediliyorsa ya da kanadı açarken aşağı doğru düşme hissi varsa pencereyi kullanmayı bırakın ve kanadı kapalı tutun. Menteşe ya da makas yuvasından çıkarsa ağır kanat devrilip camı kırılabilir, yakındakileri yaralayabilir; üst katlarda dışarı düşme tehlikesi de vardır. Sarkan kanadı düzeltmek için menteşeden çıkarıp yeniden takmayı denemeyin.

Menteşe ve makas üzerindeki ayar vidalarını da ustaya bırakın. Kanadın konumu birkaç ayarın birlikte yapılmasıyla düzelir; tek bir vidayı çevirmek sorunu başka bir köşeye taşıyabilir.

Pencere hem zor kapanıyor hem de kol eskisinden sıkı dönüyorsa ayarı bekletmeyin. Kanat her kilitlenişte mekanizmayı biraz daha zorlar; ertelenen bir ayar, zamanla kol ve dişli kutusu arızasına dönüşebilir.

Usta önce kanadın kasadaki konumuna bakar, menteşe ve makası ayarlar: kanat gerektiği kadar kaldırılır ve yanlara göre hizalanır. Ardından kilit pimleri ve karşılıklar ayarlanır; yeri kaymış ya da aşınmış karşılık değiştirilir.

Kanat sarkmasının sebebi her zaman menteşe değildir. Cam, kanadın içinde takozlara oturur; takozlar kaydığında camın ağırlığı kanadı bir köşeden aşağı çeker. Bu durumda cam çıtaları sökülür ve cam yeniden takozlanır.

Kasanın kendisi eğilmiş ya da duvarla bağlantısı gevşemişse ayar geçici kalır; kasanın yeniden sabitlenmesi ya da pencerenin yenilenmesi konuşulur. İş bitince kâğıt testi tekrarlanır.

Açık kanada yük bindirmeyin: kanada yaslanmak, üzerine çamaşır asmak ya da çocukların kanatla sallanması menteşeyi yorar ve kanadı sarkıtır. Rüzgârlı havada kanadı ardına kadar açık bırakmayın; çarpan kanat menteşeyi ve makası zorlar. Havalandırma için vasistas konumu çoğu zaman yeterlidir. Conta sertleşmiş ya da ezilmişse ayar tek başına yetmez; kanat ne kadar iyi otursa da sertleşen conta boşluğu kapatamaz.

Menteşe, makas ve kilit ayarını yerinde yapıyoruz. Kanat ile kasa arasındaki boşluğun fotoğrafını ya da kanadı kapatırken çektiğiniz kısa bir videoyu WhatsApp'tan gönderirseniz ayarın mı parça değişiminin mi gerektiğini baştan konuşabiliriz.